Praktyczna Kabała

Już miałem włożyć nogę do wody, gdy spojrzałem w dół i zobaczyłem, że moje nogi są znowu stwardniałymi, szorstkimi, powykręcanymi i pokrytymi łuską łapami smoka. Och, to nic, powiedziałem sobie, to tylko znaczy, że miałem drugą skórę pod pierwszą i ją też muszę zrzucić. Znowu zacząłem się drapać i czochrać i ta druga skóra zlazła ze mnie równie pięknie jak pierwsza. Wystąpiłem z niej, zostawiłem ją obok pierwszej i zszedłem do marmurowej wanny.

No i stało się dokładnie to samo, co przedtem. Powiedziałem do siebie: och, ja biedny, ile jeszcze skór mam zrzucić? Bardzo, bardzo chciałem się drapać i po raz trzeci zrzuciłem skórę i wyszedłem z niej. I jak tylko spojrzałem na swoje odbicie w wodze, wiedziałem, że nic nie pomogło. Wtedy lew powiedział… chociaż i tym razem nie wiem, czy przemówił głosem: „Musisz pozwolić, abym ja cię rozebrał”. Wyznam ci, że bardzo się bałem jego pazurów, ale teraz było mi już wszystko jedno. Więc przewaliłem się na grzbiet i czekałem, co będzie.

Już za pierwszym razem wbił pazury w moją skórę tak głęboko, że wydawało mi się, iż sięgnęły do samego serca. A kiedy zaczął ściągać ze mnie skórę, poczułem taki ból, jakiego jeszcze nigdy w życiu nie czułem. Jedyną rzeczą, jaka pozwalała mi ten ból wytrzymać, była ulga przy zsuwaniu się ze mnie tego paskudztwa.

~C.S. Lewis

Z historycznej i tradycyjnej perspektywy, praktyczne techniki Kabały obejmują techniki mistycyzmu i (w mniejszym stopniu) magii, które można znaleźć na całym świecie, a także zawierają złożone ćwiczenia koncentracji i wizualizacji, medytacji, kontroli oddechu, modlitwy, rytuału, pozy fizycznej, intonacji i śpiewu, wstrzemięźliwości, poszczenia, umartwienia i dobrych uczynków.

W różnych czasach oraz miejscach na przestrzeni blisko dwóch tysięcy lat używanych było wiele różnych kombinacji praktyk i z punktu widzenia różnorodności podejść jest jasne, że praktyki te wyrosły w równej mierze z temperamentu poszczególnych Kabalistów jak i z długiej długowiekowej tradycji. Od czasu do czasu pojawiał się wybitny nauczyciel i formowała się szkoła, ale szkoły te bywały zazwyczaj krótkotrwałe i powalały bardziej różnorodnością i indywidualnością różnych podejść niż (jak często się uważa) łańcuchem mistrzów przekazujących rdzeń tajemnej tradycji przez wieki.

Problem przy próbie znalezienia autentycznej tradycji praktyki kabalistycznej nie leży tylko w trudności określenia, jaka może być taka tradycja (biorąc pod uwagę różnorodność podejść na przestrzeni wieków), ale co ważniejsze, klucze do wielu praktycznych technik zostały utracone.

W swojej książce dotyczącej Kabały [10], Perle Epstein czyni szereg cierpkich komentarzy dotyczących stanu Kabały w dzisiejszym Judaizmie i ubolewa nad utratą praktycznej mitycznej tradycji.

Poza Judaizmem sytuacja ma się trochę lepiej. Kabała stała się elementem sylabusa dla wielu tradycji, ale jej praktyczne użycie ogranicza się do ćwiczeń takich jak ścieżkowanie. Pouczające jest przebadanie rytuałów inicjacyjnych Złotego Brzasku [35] jako przykład tego co dzieje się kiedy Kabałę gotuje się w mieszaninie składników pochodzących ze źródeł Greckich, Egipskich, Różokrzyżowych i Enochiańskich- posmak Kabały jest wtedy dominujący, ale rzadko sprowadza się ona do dania głównego.

Poniższy opis Kabalistycznej praktyki nie jest żadną próbą bycia dogłębnym; wręcz przeciwnie wybrałem tylko te praktyki z którymi ja jestem osobiście zapoznany. Będzie to niezadowalające dla tych czytelników, którzy mają naukowe lub historyczne zainteresowania, ale te uwagi miały mieć wartość praktyczną, a ja żadnej wartości nie widzę w próbie opisania technik, których nie używałem. Dla czytelnika który pragnie, mieć szerszy pogląd, Perle Epstein dostarcza użytecznego wprowadzenia do rozpiętej Kabalistycznej praktyki i do osób które ukształtowały myśl Kabalistyczną.

W pełni zdaję sobie sprawę, że istnieją osoby które nie życzą sobie by łączyć nazwę „Kabała” z praktykami, które będę opisywał- chociaż nie jestem Żydem, to szanuję przekonania osób które nimi są- ale jednocześnie w trakcie niemalże dwóch tysięcy lat Kabały istniała ogromna różnorodność, a jedna żywa tradycja warta jest więcej niż co najmniej kilka martwych tradycji. Nie ma żadnej właściwej czy unormowanej tradycji dla Kabalistycznej praktyki i nigdy też taka nie istniała[1].

Praktyka Kabały, którą opiszę podparta jest strukturą teozoficzną, którą opisałem wcześniej w tych uwagach. Najpierw oraz przede wszystkim, pojawia się przekonanie, że istnieje Bóg. Ostateczna natura Boga nie jest ani nam znana ani nam objawiona, ale tak jak światło może być przepuszczone przez pryzmat by wytworzyć tęcze kolorów, tak też Bóg przejawia się w stworzeniu jako dziesięć boskich świateł czy emanacji, zazwyczaj określanych jako sefirot.

Każdy jeden z nas jest częścią Boga, mikrokosmosem, całkowitym i funkcjonującym symulakrum całości, a więc Bóg przejawia się w nas podobnie jak dziesięć boskich świateł. Ponieważ możemy spojrzeć w lustro naszego bycia i zobaczyć odbicie makrokosmosu, to wynika z tego, że poznanie siebie zmienia niepostrzeżenie odcień na poznanie Boga; a zarazem jako, że to całe stworzenie jest emanacją Boga, to poznanie siebie odsuwa centrum świadomości z subiektywnego uświadamiania sobie rzeczywistości, ku obiektywnemu i niedwoistemu zjednoczeniu ze wszystkim co istnieje.

Drugą kluczową ideą jest to, że emanacje czy sefirot są aspektami stwórczej mocy Boga. W skali makrokosmicznej, stwarzanie jest widziane jako ciągły wynik dynamicznego procesu, w którym stwórcza energia przejawia się stopniowo przez sefirot; na mikrokosmicznym i indywidualnym poziomie działa ten sam proces i jest to Kabalistyczna interpretacja pojęcia, że zostaliśmy „uczynieni na Boski obraz”. Poprzez rozumienie elementów, które składają się na naszą osobistą naturę, podążając wystarczająco daleko w głąb siebie, by zrozumieć energię i dynamikę działającą w naszej świadomości, dotykamy w ten sposób energii działających we wszechświecie. Kiedy dotkniemy tych energii, możemy je zawezwać i oddziaływać przepływem stwórczej energii. Nazwą tego procesu jest „magia”. Wolę słowo „teurgia”, bo nie ma żadnej mocy, która pochodzi skądkolwiek indziej, niż z Bogą.

Tradycyjnie te energie są przywoływane po tytule i charakteryzują się na konkretne sposoby – ponieważ jesteśmy ludzkimi istotami, to mamy naturalną skłonność do antropomorfizacji tych energii i wzywaniu ich w formie ‘aniołów’ albo nadnaturalnych istot. Lista powiązań podana w Rozdziale 4 tych uwag dostarcza pewnych idei co do tego jak te energie można zaobserwować na poziomie na którym będziemy najprawdopodobniej je obserwować.

Kabalistyczne Drzewo Życia jest abstrakcyjną reprezentacją czy mapą opisującą stwórczą energię Boga i proces przejawienia. Kabaliści uczą się używania tej mapy by zrozumieć dynamikę stwórczej energii; z tego punktu widzenia jest ono kluczem stosowanym do magicznej działalności.

I tak to jest, w istocie. To, jak bardzo dosłownie przyjmujesz te założenia zależy od Ciebie. Moja postawa jest podobna do tej inżyniera Oliviera Heavyside’a, który nie dbał o to czy jego własne metody matematyczne miały sens dla matematyków (nie miały), tak długo jak jego obliczenia dawały poprawne odpowiedzi (a dawały). Będę mówił o aniołach i archaniołach i imionach Boga, mocach i sefirot oraz inwokacjach i pozostawiam Tobie byś samemu to zrozumiał.

Ale powróćmy do omawiania praktycznej Kabały… można zidentyfikować dwa główne rodzaje działania praktyczne wynikające z powyższych założeń.

Z idei, że zostaliśmy uczynieni na obraz Boga możemy wywnioskować, że przez poznanie siebie możemy (w pewnym stopniu) poznać Boga; prowadzi to do praktycznego działania zaprojektowanego, do zwiększenia wiedzy o sobie do jak największego możliwego stopnia, procesu, który będę nazywał inicjacją. Nacisk na inicjację jest przede wszystkim mistyczny.

Z idei, że możemy zawezwać aspekty stwórczej energii Boga, by zmienić rzeczywistość, dochodzimy do praktyk mających na celu wzrost mocy osobistej, praktyk które wielu ludzi ciągle nazywa magią.

Kabała podzieliła się na te dwie ścieżki i jestem przekonany, że słuszne jest stwierdzenie iż tradycyjna Żydowska Kabała jest w przeważającej mierze mistyczna z naciskiem na zjednoczenie z Bogiem, podczas gdy nieżydowska Kabała jest przeważnie magiczna.

Łatwo jest osądzać te dwa podejścia i wielu autorów to zrobiło. Szukanie zjednoczenia z Bogiem jest szukaniem woli Boga. Ogólnoświatowy program mistyczny składa się w dużej mierze z podporządkowania ego i zastąpienia osobistej upartości boskim zjednoczeniem. Magia jest postrzegana jako przeważnie samowolna, a więc dzieli pierwotny szatański impuls pychy i buntu skierowany przeciwko boskiej woli. Łatwo stąd wywnioskować, że mistyczne zjednoczenie (dewekut, albo „przedarcie się do Boga”) jest prawdziwym celem, a magia to „egocentryczna” i uparta dewiacja świadomości.

Trudno jest zapewnić racjonalne przeciwieństwo dla następującego argumentu: racjonalność jest nieumiejętnością docenienia mistycznej intuicji, a konfliktowanie się to demonstrowanie Satanistycznej woli –  potępienie siebie na podstawie własnych słów.

Istnieje jednak pośrednie rozwiązanie pomiędzy dwoma skrajnościami, a więc kombinacja używania mistycznego procesu inicjacji w mieszance z magicznymi technikami, która w moim przekonaniu zawiera to co najlepsze z obu podjeść. Podejście to jest przede wszystkim teurgiczne. Chociaż są w nim używane oznaki magii ceremonialnej, to ostateczną mocą stojącą za każdą inwokacją jest Bóg. Przejawienia stwórczej mocy Boga mogą być wyobrażone jako sefirot, anioły, czy duchy, ale jest to świadoma decyzja poczyniona po to, żeby uniknąć walki z ogólnoludzką potrzebą konkretnych symboli. Istnieje tylko Bóg.

Zdecydowałem się omówić proces inicjacji najpierw, ponieważ reprezentuję romantyczny pogląd mówiący, że poczucie etyczne wyrasta z wiedzy o sobie. Stosuję go przy omawianiu niektórych ogólnych technik magicznych.

[1] Popularyzacja Kabały w judaizmie często jest dziś przeprowadzana przez ultra ortodoksyjnych Chasydów. Doceniam i szanuję ich perspektywę, ale ich prezentacja i nacisk nie zawsze są historyczne lub reprezentatywne. Wielu z nich nie zna długiej historii Hermetyzmu.

Powrót do Spisu Treści

Podziel się swoją opinią...

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.